TỌA ĐÀM “TRAO ĐỔI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC” CỦA CHI ĐOÀN CÁN BỘ - LAN TỎA TINH THẦN HỌC THUẬT VÀ KẾT NỐI NGHIÊN CỨU LIÊN NGÀNH

Sáng ngày 22/5/2026, trong khuôn khổ Tuần lễ Khoa học Xã hội và Nhân văn (SSHWeek 2026), Chi đoàn Cán bộ Khoa Lịch sử và Văn hoá, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQGHN đã tổ chức thành công buổi Tọa đàm học thuật “Trao đổi nghiên cứu khoa học” tại phòng D305.

Buổi Tọa đàm được tổ chức nhằm tạo dựng không gian trao đổi chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm nghiên cứu khoa học và tăng cường kết nối học thuật giữa đội ngũ cán bộ trẻ trong Khoa. Đồng thời, đây cũng là dịp lan tỏa tinh thần nghiên cứu khoa học, khuyến khích tư duy liên ngành và thúc đẩy môi trường học thuật năng động trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn.

SỰ HIỆN DIỆN CỦA ĐÔNG ĐẢO THẦY CÔ, NHÀ NGHIÊN CỨU VÀ KHÁCH MỜI

Tọa đàm vinh dự có sự tham dự của:

TS. Nguyễn Văn Anh - Bí thư Chi bộ, Trưởng Khoa Lịch sử và Văn hoá

TS. Nguyễn Hữu Mạnh - Phó Trưởng Khoa Lịch sử và Văn hoá

TS. Hồ Thành Tâm - Chi uỷ viên Khoa Lịch sử và Văn hoá, phụ trách Chi đoàn Cán bộ.

Đồng chí Nguyễn Hữu Thắng - Bí thư Chi đoàn Cán bộ Khoa Lịch sử, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, thành viên nhóm “Tứ sử”.

Chương trình cũng nhận được sự quan tâm tham dự của đông đảo giảng viên, học viên cao học, nghiên cứu sinh, sinh viên và những người yêu thích lĩnh vực lịch sử, văn hoá và nghiên cứu khu vực.

TS. Nguyễn Văn Anh - Trưởng Khoa Lịch sử và Văn hoá phát biểu khai mạc Toạ đàm

Mở đầu chương trình, TS. Nguyễn Văn Anh - Trưởng Khoa Lịch sử và Văn hoá đã có lời phát biểu khai mạc, nhấn mạnh ý nghĩa của việc thúc đẩy các hướng nghiên cứu mới trong đội ngũ cán bộ trẻ trước yêu cầu đổi mới của khoa học xã hội và nhân văn hiện nay. Đồng thời, Thầy khẳng định vai trò của các diễn đàn học thuật trong việc kết nối, chia sẻ kinh nghiệm và khơi mở những ý tưởng nghiên cứu có giá trị thực tiễn.

NHỮNG CHỦ ĐỀ NGHIÊN CỨU GIÀU TÍNH GỢI MỞ

🔹 Làng nghề truyền thống trước nhịp chuyển của xã hội đương đại

Mở đầu Tọa đàm, TS. Trần Thị Lan trình bày chuyên đề: “Từ bàn tay thợ làng đến thị trường hiện đại: Chiến lược thích ứng của cộng đồng làng nghề tò he Xuân La (thành phố Hà Nội) trong bối cảnh đương đại”, mang đến góc nhìn sinh động về sự vận động và thích ứng của làng nghề truyền thống trong bối cảnh hiện đại hóa và kinh tế thị trường.

TS. Trần Thị Lan trình bày tham luận tại Toạ đàm

Tham luận nhấn mạnh vai trò của cộng đồng, chiến lược truyền nghề và định vị thương hiệu cá nhân, đổi mới sản phẩm, không gian thực hành và truyền thông văn hóa trong quá trình bảo tồn, phát triển nghề tò he hiện nay. 

🔹 Di sản danh nhân từ góc nhìn đối sánh quốc tế

Tiếp nối chương trình, TS. Nguyễn Ngọc Minh trình bày chuyên đề: “Bảo tồn và phát huy giá trị di sản danh nhân: Một góc nhìn đối sánh Việt Nam - Nhật Bản”.

Thông qua phương pháp nghiên cứu đối sánh, tham luận đi sâu phân tích các chiến lược bảo tồn và phát huy di sản danh nhân tại Nhật Bản. Điểm sáng trong mô hình của Nhật Bản là chiến lược nâng tầm các danh nhân thành những biểu tượng văn hóa mang tính đại chúng. Di sản danh nhân được lồng ghép thành công và đầy sáng tạo trong các khía cạnh văn hóa đa dạng, đặc biệt là văn hóa đại chúng. 

TS. Nguyễn Ngọc Minh trình bày tham luận tại Toạ đàm

Từ những bài học thành công của Nhật Bản, nghiên cứu đúc rút những hàm ý thực tiễn cho Việt Nam. Trọng tâm của bài học kinh nghiệm là sự cần thiết phải chuyển dịch từ tư duy bảo tồn tĩnh, nặng về nghi lễ tưởng niệm sang hướng tiếp cận năng động gắn với “kinh tế di sản”. Việt Nam cần có những chiến lược sáng tạo để tái thiết kế và đưa hình ảnh danh nhân vào các sản phẩm công nghiệp văn hóa, biến nguồn tài nguyên lịch sử này thành động lực phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

🔹 Hành trình của Dầu Rái trong không gian lịch sử - văn hóa miền Trung Việt Nam

Tiếp nối chương trình, TS. Bùi Thị Bích Ngọc mang đến chuyên đề “Lên nguồn xuống bể: Hành trình của Dầu Rái ở miền Trung”.

Tham luận đã tái hiện hành trình của Dầu Rái qua các không gian văn hóa, hoạt động kinh tế và mạng lưới trao đổi vùng miền. Cây Dầu Rái (Dipterocarpus Alatus Roxb) phân bố không liên tục ở các tỉnh duyên hải Nam Trung bộ, Tây Nguyên và Nam bộ. Trong lịch sử, cây Dầu Rái cung cấp nhựa để thắp sáng, pha sơn, chất kết dính, trám trét ghe thuyền hoặc làm thuốc sát trùng các vết thương… Nhựa Dầu Rái cũng được tìm thấy trong vết tích vữa xây dựng của các tháp Champa cổ và đang được sử dụng để khôi phục một số tháp hiện nay.

TS. Bùi Thị Bích Ngọc trình bày tham luận tại Toạ đàm

Xét ở góc độ lịch sử môi trường, nghiên cứu về nhựa Dầu Rái góp phần làm rõ mối quan hệ giữa con người miền Trung với hệ sinh thái rừng và biển trong tiến trình lịch sử.

🔹 Góc nhìn về kinh tế Angkor trong lịch sử Đông Nam Á

Khép lại phần trình bày tham luận, ThS. Trần Văn Mạnh giới thiệu chuyên đề “Kinh tế công - thương nghiệp thời Angkor (thế kỷ IX đến thế kỷ XV)”.

ThS. Trần Văn Mạnh trình bày tham luận tại Toạ đàm

Nội dung tham luận tập trung nghiên cứu về nền kinh tế đế chế Khmer từ thế kỷ IX đến thế kỷ XV từ nông nghiệp lúa nước đến thủ công nghiệp và thương mại khu vực Đông Nam Á. Nghiên cứu chỉ ra rằng Angkor không phải một thế giới đóng, “Quốc gia nông nghiệp” tự cung tự cấp. Đế chế này tích cực tham gia mạng lưới thương mại châu Á, nhập khẩu hàng xa xỉ từ Trung Quốc và Ấn Độ, đồng thời xuất khẩu lâm thổ sản và lương thực. Sự kết hợp giữa kinh tế đền tháp, thủ công nghiệp và thương nghiệp đã tạo nên sức mạnh của đế chế Angkor.

KHÔNG GIAN TRAO ĐỔI HỌC THUẬT SÔI NỔI, CỞI MỞ

Một trong những điểm nổi bật của Tọa đàm là phần trao đổi học thuật diễn ra sôi nổi, cởi mở. Nhiều câu hỏi, ý kiến phản biện và chia sẻ kinh nghiệm nghiên cứu đã được đặt ra xoay quanh các vấn đề về phương pháp nghiên cứu, tiếp cận liên ngành, tư liệu và khả năng ứng dụng thực tiễn của các đề tài.

Đặc biệt, TS. Nguyễn Văn Anh, TS. Nguyễn Hữu Mạnh, TS. Hồ Thành Tâm cùng các giảng viên, khách mời đã có nhiều trao đổi chuyên môn sâu sắc, đưa ra những định hướng nghiên cứu và gợi mở học thuật thiết thực cho các diễn giả cũng như các bạn học viên, sinh viên tham dự.

Không khí đối thoại học thuật sôi nổi đã góp phần tạo nên một diễn đàn trao đổi chuyên môn thực chất, nơi các ý tưởng nghiên cứu được chia sẻ, phản biện và kết nối đa chiều.

LAN TỎA TINH THẦN NGHIÊN CỨU KHOA HỌC TRONG KHOA LỊCH SỬ VÀ VĂN HOÁ

Tọa đàm “Trao đổi nghiên cứu khoa học” không chỉ là hoạt động chuyên môn trong khuôn khổ SSHWeek 2026 mà còn thể hiện tinh thần chủ động học thuật, kết nối nghiên cứu và thúc đẩy môi trường khoa học năng động của Chi đoàn Cán bộ Khoa Lịch sử và Văn hoá.

Thông qua chương trình, tinh thần nghiên cứu khoa học, tư duy liên ngành và sự kết nối giữa các thế hệ giảng viên, nhà nghiên cứu trẻ và người học tiếp tục được lan tỏa mạnh mẽ trong môi trường học thuật của Khoa.

Chi đoàn Cán bộ Khoa Lịch sử và Văn hoá xin trân trọng cảm ơn quý thầy cô, các diễn giả, khách mời cùng toàn thể người tham dự đã quan tâm, đồng hành và góp phần tạo nên thành công của chương trình.

Một số hình ảnh khác tại Toạ đàm: